: ۱۳۹۳/۰۷/۳۰ : ۲۲۲
تعداد رای : ۰

نهضت ترویج ثروت‌آفرینی از علم و فناوری

اقتصاد «بدون نفت» و «متکی بر علم و فناوری»، موضوعی است که در چند سال اخیر بارها از سوی رهبر انقلاب مورد تأکید قرار گرفته است. امروز نیز ایشان در دیدار با شرکت‌کنندگان در هشتمین همایش ملی نخبگان جوان در این‌باره گفتند: «ایران به‌جای تکیه بر درآمدهای نفتی باید با اتکای به نیروهای درونی و ذخائر روی زمین یعنی هوش و استعداد جوانان و تولید علم و دانش اداره شود که در این صورت هیچ قدرتی در دنیا قادر نخواهد بود اقتصاد کشور را به بازی بگیرد.» در همین رابطه، پایگاه اطلاع‌رسانی KHAMENEI.IR گفتاری را از دکتر علی‌‌محمد سلطانی، مدیر دبیرخانه‌ی ستاد توسعه‌ی فناوری نانو پیرامون چگونگی ثروت‌آفرینی از چرخه‌ی علم‌ و فناوری منتشر می‌سازد. در حال حاضر محصولات نانویی از ارزش افزوده‌ی بسیار بالایی نسبت به محصولات غیرنانویی برخوردار است.
  راه‌اندازی چرخه اقتصاد مبتنی بر علم
علم، حلقه¬‌ای از یک چرخه است که تا وقتی حلقه¬‌های بعدی کار نکنند، نمی¬‌توانیم انتظار داشته باشیم این چرخه کار کند. هیچ جای دنیا به «علم» و یا حداقل «فناوری» به‌صورت یک موضوع مجزا از اقتصاد و جامعه نگاه نمی‌شود. حداقل باید بگوییم که در بخش زیادی از رشته¬‌های علمی در کشور ما هنوز این چرخه ایجاد نشده است؛ یعنی ما هنوز چرخه‌ی اقتصاد مبتنی بر علم یا همان «اقتصاد دانش‌بنیان» را ایجاد نکرده‌ایم. ایجاد این چرخه هم الزاماتی دارد. شاید بگوییم الان دانشش در کشور ما وجود دارد، اما هنوز ما یک الگوی بومی امتحان‌شده برای این‌که بتوانیم نهضت نگاه اقتصادی به علم را به یک جریان تبدیل کنیم، در کشور نداریم. البته این نگاه اقتصادی به علم، نافی نگاه بشردوستانه به علم نیست؛ یکی از انگیزه-‌های اصلی در تولید علم و تبدیل آن به فناوری رفع نیازهای بشر است. منتها تأکید من به انگیزه‌ی درونی بشر برای رسیدن به منافع اقتصادی «خط مقدم علم» است.

در کشور ما نگاه¬‌هایی که پژوهش و علم را با انگیزه‌ی اقتصادی دنبال کنند، خیلی وجود ندارد. در دانشگاه¬‌ها و پژوهشگاه¬‌ها کار علمی خیلی زیاد می¬‌شود و کیفیتشان هم خیلی بالاست؛ نیروهای انسانی خیلی کیفی هم تربیت می¬‌کنیم؛ ولی به دلیل این‌که اعتماد به نفس برای این‌که ما می¬‌توانیم کار بزرگ‌تر از این انجام دهیم به اندازه‌ی کافی وجود ندارد، کارها معمولاً پس از یک دوره‌ی زمانی متوقف می¬‌شوند و پژوهشگر سراغ کار دیگری می¬‌رود. بنابراین تمرکز وجود ندارد. من ریشه‌ی این موضوع را اعتماد به نفس پایین و نداشتن بنگاه¬‌های اقتصادی قوی می¬‌دانم. بنگاه¬‌های اقتصادی موجود ما به دلیل این‌که عمدتاً کارخانه‌های وارداتی هستند، نمی¬‌توانند با دانشگاه و متخصصین ارتباط برقرار کنند. مسأله‌ی دیگر هم شاید این باشد که ما به بازارهای بین‌المللی به‌طور کامل وصل نیستیم و نمی¬‌دانیم که دنیا الان چه نیازهایی دارد. درحالی‌که روش¬‌های دنیا و محصولات مورد نیاز آن مرتب در حال تغییر است.

الگوی پیشرفت بومی در فناوری نانو
البته در برخی از حوزه‌های علم‌ و فناوری توانسته‌ایم کارها و حرکت‌های خوبی انجام